Zapytaj wraz ze mn─ů : Co si─Ö dzieje w tobie? Co w ok├│┼é w nieustaj─ůcym ruchu si─Ö staje?
┼╗e w─ůtpisz i szukasz wci─ů┼╝ nowych s┼é├│w, aby opisa─ç doznane...
Witam serdecznie Przyjaciół i Czytelników na mojej stronie!

Biogram

Urodzi┼éam si─Ö 20 grudnia 1951 roku w Wo┼éowie na Dolnym ┼Ül─ůsku, w rodzinie┬á wywodz─ůcej si─Ö z Kres├│w Wschodnich (Mama ÔÇô Zofia Go┼éacka ur. w S┼éonimiu na nowogr├│dzkiej ziemi, Tata ÔÇô Micha┼é Cha┼éupka ur. w maj─ůtku Z┼éotniki w woj. tarnopolskim). W 1955 roku rodzice przenie┼Ťli si─Ö do ┼Üwidwina na Pomorzu, gdzie podj─Öli prac─Ö urz─Ödnik├│w. Ucz─Öszcza┼éam do Szko┼éy Podstawowej nr 2, a nast─Öpnie do Technikum Ekonomicznego. Studia polonistyczne uko┼äczy┼éam na UAM w Poznaniu w 1975 roku (prac─Ö magistersk─ů Niezgoda na ┼Ťwiat i j─Özyk w poezji Andrzeja Bursy napisa┼éam pod kierunkiem prof. Edwarda Balcerzana). Po studiach wr├│ci┼éam do domu rodzic├│w i rozpocz─Ö┼éam prac─Ö nauczycielki j─Özyka polskiego, a nast─Öpnie po uko┼äczeniu studium re┼╝yserskiego ÔÇô instruktora teatralnego w ┼Üwidwi┼äskim O┼Ťrodku Kultury, gdzie prowadzi┼éam kabaret “Ostryga” i teatrzyk poezji “Votum”. W ┼Ťwidwi┼äskim Zamku od jesieni 1980 r. pe┼éni┼éam funkcj─Ö wiceprzewodnicz─ůcej NSZZ ÔÇ×Solidarno┼Ť─çÔÇŁ. W po┼éowie 1981 roku przenios┼éam si─Ö z rodzin─ů do Poznania. M├│j m─ů┼╝ Eugeniusz, z zawodu pilot i dziennikarz (z zami┼éowania redaktor ksi─ů┼╝ek literackich, wsp├│┼épracuje z wydawnictwem Rhytmos, autor autobiograficznej prozy o d─Öbli┼äskiej Szkole Orl─ůt Podniebni ┼╝o┼énierze) wsp├│┼éorganizowa┼é ze mn─ů w Caf├ę G┼éos Klub Piosenki Literackiej ÔÇ×Szary OrfeuszÔÇŁ, gdzie prezentowali┼Ťmy tw├│rczy dorobek autor├│w kilku pokole┼ä oraz muzyczn─ů interpretacj─Ö ich wierszy, go┼Ťcili u nas: Julia Hartwig, Bogus┼éawa Latawiec, Ewa Najwer, Emilia Wa┼Ťniowska, Hanna Banaszak, Wincenty R├│┼╝a┼äski, Andrzej Ogrodowczyk, Zbigniew Dominiak, Roman B─ůk, Sergiusz Sterna-Wachowiak, Mariusz Grzebalski, Dariusz So┼Ťnicki …

Debiutowa┼éam wierszami w pi┼Ťmie ÔÇ×Pobrze┼╝eÔÇŁ jesieni─ů 1974 roku, gdy by┼éam jeszcze studentk─ů polonistyki i bra┼éam udzia┼é w dw├│ch premierach teatru studenckiego ÔÇ×MayaÔÇŁ. Moje re┼╝yserskie dokonania z kabaretem ÔÇ×OstrygaÔÇŁ w ┼Üwidwinie to przestawienia Podroby i Stan niewa┼╝no┼Ťci oraz kilka inscenizacji teatru poezji ÔÇ×VotumÔÇŁ na fina┼éach Og├│lnopolskiego Konkursu Poetyckiego im. Jana ┼Üpiewaka. W po┼éowie roku 1978 dzia┼éalno┼Ť─ç zespo┼éu m┼éodzie┼╝y pracuj─ůcej pod moj─ů opiek─ů przerwa┼éy miejscowe w┼éadze PZPR na wniosek partyjnego pisarza, kt├│ry po obejrzeniu spektaklu Stan niewa┼╝no┼Ťci poczu┼é si─Ö “ura┼╝ony”. W tym czasie zg┼éosi┼éam ten sam scenariusz programu na konkurs og┼éoszony przez TVP2 i tam┬á otrzyma┼éam II nagrod─Ö od jury, kt├│remu przewodniczy┼é prof. Aleksander Bardini. Profesor zach─Öca┼é mnie do ponownego za┼éo┼╝enia kabaretu literackiego, gdy po przeprowadzce do Poznania podj─Ö┼éam prac─Ö w kabarecie ÔÇ×TeyÔÇŁ. Swoje nowe teksty piosenek i scenariusz Kocio┼é polski nadaj─ůcy si─Ö na ma┼é─ů scen─Ö, przedstawi┼éam wkr├│tce szefowi kabaretu Zenkowi Laskowikowi. Ze wzgl─Ödu jednak na to, ┼╝e moje piosenki:┬á ÔÇ×Jeszcze kiedy┼Ť skrzyd┼éa mi urosn─ůÔÇŁ, ÔÇ×M├│wi─ů, ┼╝e mam dziecko z potworem…ÔÇŁ, ÔÇ×Szcz─Ö┼Ťliwy, kto wolny…ÔÇŁ nie mog┼éy by─ç prezentowane na pocz─ůtku lat 80-tych, odesz┼éam z Pozna┼äskiej Estrady i podj─Ö┼éam prac─Ö nauczycielki j─Özyka polskiego. Jednocze┼Ťnie pisa┼éam nowe wiersze i liryczne opowiastki dla dzieci (Konik z Polski ÔÇô Ein Pferdchen aus Polen) przy wsp├│┼épracy z t┼éumaczami z Uniwersytetu Wiede┼äskiego, a poniewa┼╝ g┼é├│wny cenzor w Warszawie przetrzymywa┼é ju┼╝ sz├│sty rok moj─ů drug─ů poetyck─ů ksi─ů┼╝k─Ö Bia┼ée tango, chodzi┼éo o wiersz Odmiana czasu przesz┼éego i podobne utwory m├│wi─ůce o sybirackich prze┼╝yciach rodziny matki i jej pokolenia, wyda┼éam je w┼éasnym nak┼éadem w 1991 roku pt. Teraz ┼╝yj. W zwi─ůzku z zapisaniem utwor├│w nie wyst─Öpowa┼éam publicznie, a moje ┼╝ycie w Poznaniu toczy┼éo si─Ö kameralnie, jednak tw├│rczo i ciekawie. Poznawa┼éam nowych ludzi, przychodzi┼éy interesuj─ůce propozycje wydawnicze z zagranicy. W 1993 roku zosta┼éam przyj─Öta do Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, a dwa lata p├│┼║niej odwiedzi┼éam zaprzyja┼║niony z pozna┼äskim oddzia┼éem SPP Dom Pisarza w Stuttgarcie. Wiersze o miasteczku przesiedle┼äc├│w prze┼éo┼╝one na j─Özyk niemiecki (Wieczna rzeka ÔÇô Der ewige Fluss, 1996) zainteresowa┼éy tamtejszych pisarzy i latem 1997 roku otrzyma┼éam zaproszenie na 3-miesi─Öczne stypendium Landu Badenii-Wirtembergii w Stuttgarcie. Stamt─ůd wyruszy┼éam do Pary┼╝a, do polonijnej redakcji pallotyn├│w ÔÇ×Nasza RodzinaÔÇŁ w Centrum Dialogu przy rue Surcouf, wys┼éa┼éam te┼╝ kilka nowych wierszy do paryskiej ÔÇ×KulturyÔÇŁ, kt├│re zosta┼éy wkr├│tce opublikowane: Z zapisk├│w (nie)pewnego wyborcy, Urodzi┼éam si─Ö w miasteczku przesiedle┼äc├│w, Je┼Ťli s─ů jasne noce.

Przez kilka lat naucza┼éam j─Özyka polskiego w Szkole Podstawowej nr 44 i nr 34 w Poznaniu, a nast─Öpnie ÔÇô od 1999 do 2007 roku ÔÇô w Gimnazjum nr 11, gdzie prowadzi┼éam tak┼╝e zaj─Öcia warsztatowe z uzdolnion─ů m┼éodzie┼╝─ů (Grup─Ö Tw├│rcz─ů GIM oraz dwumiesi─Öcznik ÔÇ×G┼éos GimnazjalistyÔÇŁ; wydali┼Ťmy dwie ksi─ů┼╝eczki literackie: Moja wyobra┼║nia i Moje miejsce). W wolnych chwilach urlopowych pisa┼éam szkice literackie, recenzje, wiersze i felietony, kt├│re ukazywa┼éy si─Ö g┼é├│wnie w paryskim pi┼Ťmie pallotyn├│w ÔÇ×Nasza RodzinaÔÇŁ i w internetowym ÔÇ×RecogitoÔÇŁ oraz w czasopismach spo┼éeczno-literackich w kraju: ÔÇ×Tygiel KulturyÔÇŁ, ÔÇ×TekaÔÇŁ, ÔÇ×Gazeta Malarzy i Poet├│wÔÇŁ, ÔÇ×W drodzeÔÇŁ, ÔÇ×Przegl─ůd PowszechnyÔÇŁ, ÔÇ×ArkuszÔÇŁ. Obecnie wsp├│┼épracuj─Ö z Wojew├│dzk─ů Bibliotek─ů Publiczn─ů i Centrum Animacji Kultury Wielkopolski, publikuj─Ö wiersze i eseje w dwumiesi─Öczniku literackim “Topos” i kwartalniku literackim “Wyspa”.

[nggallery id=2]

Bibliografia

Autorskie zbiory wierszy: Czarne wino (Wydawnictwo Pozna┼äskie, 1981), Bia┼ée tango (Czytelnik, Warszawa 1987), Teraz ┼╝yj (w┼éasny nak┼éad, 1991), Wieczna rzeka ÔÇô Der ewige Fluss (W drodze, Pozna┼ä 1996), Konik z Polski ÔÇô Ein Pferdchen aus Polen (wiersze i opowiastki dla dzieci ÔÇô Omega, Pozna┼ä 1992, 1999), Przed pami─Öci─ů (Ars Nova, Pozna┼ä, 2000), Pi─Ökniejsze ÔÇô Sch├Âner ÔÇô CÔÇÖest plus beau (Verlag Im Wald, Rimbach 2000), Perswazje (piosenki literackie, Rhytmos, Pozna┼ä 2002), Ska┼╝ona biel (Stowarzyszenie Pisarzy Polskich, Pozna┼ä 2004), W─ůtpi─ůc, id─Ö ÔÇô wyb├│r wierszy z lat 1979-2005 (Wydawnictwo Adam Marsza┼éek, Toru┼ä 2005),┬á Kamyki. Elegie i kr├│tkie ┼╝ale (WBPiCAK, Pozna┼ä 2011); proza dokumentalizowana o deportacjach z nowogr├│dzkiej ziemi: Dom utracony, dom ocalony (Wydawnictwo Pozna┼äskie, 2009), szkice literackie┬á Rzeczywiste i wyobra┼╝one (Oficyna Wydawnicza ┼üo┼Ťgraf, Warszawa 2013),┬á szkice i eseje Z szarego notatnika (WBPiCAK, Pozna┼ä 2015); tomiki wierszy: Co by┼éo, co jest (Biblioteka Telgte, Pozna┼ä 2013), Gdyby to by┼éo proste (Biblioteka “Toposu”, Sopot 2015), Kobieta w kaplicy (Biblioteka “Toposu” 2016).

Przek┼éady wierszy na j─Özyk francuski: Claude-Henry du Bord i Krzysztof Je┼╝ewski (Libert├ę Politique); na j─Özyk niemiecki: Dorothea M├╝ller-Ott (Uniwersytet Wiede┼äski).

Opracowania: spu┼Ťcizna poetycka Zbigniewa Krupowiesa: Zanim zaczniesz m├│wi─ç (KTSK, Koszalin, 1992); ┼Ťpiewnik Klubu Piosenki Literackiej ÔÇ×Szary OrfeuszÔÇŁ: Ballada o poetach ÔÇô pie┼Ťni i piosenki poetyckie (Ksi─Ögarnia ┼Üw. Wojciecha i Rhytmos, Pozna┼ä, 2001).